Met het zonder resultaat opgraven van de moeder van een berucht Noord-Frans gangsterduo valt het doek over ‘s lands grootste misdaadenigma. Na 600 DNA-analyses, 2.700 vingerafdrukvergelijkingen én het openen van meer dan 40 grafzerken stopt het gerechtelijk onderzoek naar de Bende van Nijvel nu écht. De Killer, de Reus en de Oude zullen voor altijd bijnamen blijven die getuigen van een donkere geschiedenis.
Het was eind oktober 2017 en de Bende van Nijvel was ontmaskerd. Na al die jaren, eindelijk alsnog die doorbraak. Door onze krant nog wel, met in ons zog een cameraploeg van het tv-programma Nieuwsjagers. Die 23ste oktober had ik enthousiast op de redactie aan de hoofdredacteur verkondigd dat de sleutel tot de ontmaskering in Dendermonde lag. Bij een vrouw die zwoer dat haar overleden ex-man de ‘Reus’ van de Bende van Nijvel was geweest. Meer nog, ze had hem nog uitgelachen met het Duitse jagershoedje dat hij – net als de Reus op de robotfoto – zo vaak droeg. Haar ex, verklaarde ze, was een rijkswachter die jenever dronk voor de dagshift en vaak extreemrechtse praat uitkraamde. En dat hij gek was op wapens.
Alleen bleek het verhaal dat daar aan een toog in Dendermonde verteld werd, achteraf te mooi voor woorden. En vooral ook een zeer zware beschuldiging. Toffe ex. Chris B. was voor zover bekend niet de Reus van de Bende van Nijvel.
Collectieve angstpsychose
De Bende, dat was een stel bloeddorstige, zwaargewapende overvallers dat in de jaren 80 achtentwintig onschuldigen doodschoot en nog eens veertig anderen verwondde. Een stel overvallers zonder geweten dat Delhaize-filialen overviel voor al bij al een schamele buit. Een bende, allicht in wisselende formatie, die tussen 1980 en 1985 voor een ware angstpsychose in heel het land zorgde.
Gangsters die in Overijse, Eigenbrakel en Aalst in het wilde weg schoten en zich in snelle Golfjes verplaatsten en die steevast ook in brand staken. Een nietsontziende bende die zich ook schuldig maakte aan het uitmoorden van een koppel dat laat ging tanken, een wapenhandelaar, een taxichauffeur, een juwelierskoppel én een ingenieur. Het aantal nabestaanden met een levenslang trauma valt moeilijk te becijferen.
Veel feiten, nog meer hypothesen
Ook niet te tellen op het befaamde Bende van Nijvel-forum: het aantal hypothesen dat de voorbije 46 jaar de revue passeerde. Van geheime Gladio-netwerken om het communisme te verzwakken, tot puur zwaar banditisme of politiek terrorisme door ontspoorde rijkswachters en extreemrechtse gangsters.
Dat de Killer, de Reus en de Oude – drie profielen die bij de zeventien overvallen steevast terugkomen – de bossen van het Henegouwse La Houssière goed kenden, lijkt een feit. Dat criminele ex-rijkswachters Robert Beijer en Madani Bouhouche, die stierf onder een omgehakte boom, het achterste van hun tong nooit laten zien, is dat ook. En dat twee heel beruchte gangsterbroers uit Charleville-Mézières wetenschappelijk niet aan de Bende gelinkt worden, is dat sinds deze week ook, bevestigt het federaal parket.
Tot afgrijzen van een Franse advocaat, die vier burgerlijke partijen vertegenwoordigt, lag de sleutel in het ontmaskeren van ‘s lands grootste misdaadmysterie ook niet in het opgegraven graf van de moeder van de Sliman-broers. Er is geen DNA-match gevonden tussen de weinige vingerafdrukken in het Bendedossier en dat van de intussen ook overleden gangsterbroers. Er is geen wetenschappelijk bewijs om hierop verder te borduren. Ook die piste loopt dood.
Het opgraven van haar lichaam lijkt het absolute sluitstuk van een onderzoek dat in juni 2024 eigenlijk al officieel afgerond werd. “Helaas hebben we de waarheid niet kunnen bovenhalen”, zei federaal procureur Ann Fransen eind juni 2024 aan de honderden nabestaanden. Ze sprak van een mokerslag, van een teleurstelling dat onderzoeksrechter(s), een federaal magistraat en een team van dedicated speurders de speld in de hooiberg niet konden vinden. Een mislukte zoektocht na ruim 1.800 tips, bijna 600 afgenomen DNA-stalen, het vergelijken van 2.700 vingerafdrukken en het opgraven van meer dan veertig stoffelijke overschotten.
De Killer is dood
In de hypothese van die Franse strafadvocaat, Patrick Ramaël, moet één van de broers de Killer van de Bende geweest zijn. Broers die de grens overstaken om hier overvallen te komen plegen en daarbij eerst schoten en dan nadachten. Volgens Eddy Vos, decennialang de leider van het speurdersteam dat het vraagstuk probeerde op te lossen, werd de Killer net na de raid op de supermarkt van Aalst – de bloedigste van allemaal – zelf zwaargewond afgemaakt door zijn eigen kompanen.
Volgens Vos lag de sleutel tot het oplossen van het vraagstuk in het stort van Marouset, niet ver van het bos waar de uitgebrande Volkswagen Golf na Aalst werd teruggevonden. Het lijkt al die jaren na datum volstrekt onbegonnen werk.
Wat rest, is begrijpelijke frustratie bij al die familieleden van slachtoffers. En geloof ook maar wat Ann Fransen die junidag in 2024 vertelde: “De reden waarom wij magistraat of politiemensen geworden zijn, is om gerechtigheid te doen geschieden.” Het voelt als falen. Er was een tijd, nog niet zo lang geleden, dat de federaal magistraat die het onderzoek probeerde recht te trekken, dag en nacht met de zaak begaan was. Meermaals zei ze me het zo hard te willen oplossen, maar dat het destijds opgelost had moeten worden. Vijgen na Pasen.
Een magistraat die, weliswaar met de nodige scepsis, op bevel van rechters extra onderzoeksdaden liet uitvoeren: een graf in Noord-Frankrijk ging open en jongens die destijds de halve nummerplaat van snelle wagens noteerden net voor een overval, werden alsnog verhoord. Sommige getuigen gingen onder hypnose, rogatoire commissies gingen naar Thailand (voor Beijer) en Zuid-Frankrijk (voor Bouhouche). Allemaal vergeefs.
Het grote geluk: het onderzoek naar de échte Killer, de échte Reus en de échte Oude kan nooit verjaren. Ook al is het nu onherroepelijk voorbij: elke oud-rijkswachter; elke Belgische strafrechtadvocaat die het raadsel verder wil onthullen – van Jef Vermassen tot Kristiaan Vandenbussche –; elke ex-gangster of elke biechtvader van Dendermonde tot diep in Henegouwen, kan zich tot in de eeuwigheid blijven melden om die speld in de hooiberg alsnog te vinden. Wel het liefst met een geloofwaardigere hypothese dan die keer aan de toog in Dendermonde.
Bron » Het Nieuwsblad
